หน่วยที่ 8 หลักการจัดการในงานอาชีพตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง

๑ อธิบายถึงการประยุกต์การจัดการในงานอาชีพตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง

๒ สามารถบอกหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงได้

๓ บอกองค์ประกอบของหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงได้

๔ อธิบายถึงแนวทางการประยุกต์หลักการจัดการ

ความหมายของ “ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง” เป็นแนวปรัชญาที่พระบาทสมเด็พระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช พระราชทานแก่พสกนิกรชาวไทย เพื่อเป็นปรัชญานำทางในการพัฒนาและการบริหารประเทศ โดยยึดหลักทางสายกลาง คำนึงถึงความพอประมาณ ความมีเหตุผล การสร้างภูมิคุ้มกันที่ดีในตัว ตลอดจนใช้ความรู้ ความรอบคอบและคุณธรรมประกอบการตัดสินใจและการกระทำเพื่อตนเอง สังคมและประเทศรอดพ้นวิกฤตที่เกิดขึ้นและยังสามารถนำทางไปสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน มีความสมดุลภายใต้กระแสการเปลี่ยนแปลงของโลก

- เป็นแนวทางและแนวปฏิบัติในการดำรงชีวิตของประชาชนในทุกระดับ

- เป็นแนวทางในการพัฒนาและบริหารประเทศให้ดำเนินไปในทางสายกลาง

- จะช่วยพัฒนาเศรษฐกิจให้ก้าวทันโลกยุคโลกาภิวัตน์

- ความพอเพียงหมายถึงความพอประมาณ

- จะต้องอาศัยความรอบรู้ ความรอบคอบ และความระมัดระวัง

- จะต้องเสริมสร้างพื้นฐานจิตใจของคนในชาติ

- ความพอประมาณในระดับบุคคล

- ความพอประมาณในระดับครอบครัว

- ความพอประมาณในระดับชุมชนหรือสังคม

- ความพอประมาณในระดับประชาชาติ

“ความมีภูมิคุ้มกันที่ดี” ในหลักเศรษฐกิจพอเพียง ความมีภูมิคุ้มกันที่ดีเปรียบเสมือนการลดความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้นให้น้อยลง ความเสี่ยงในที่นี้มีความหมายครอบคลุมกว้างขวาง ทั้งในแง่ของการดำเนินชีวิตของบุคคล การปฏิบัติงาน การประกอบธุรกิจ การดำเนินนโยบายต่าง ๆ ของประเทศชาติ จะต้องปกป้องคุ้มครองไม่ให้เกิดความเสี่ยงที่ไม่ควรจะเป็น เช่น เกิดความเสี่ยงเพราะมีความโลภมากเกินไป หรือเสี่ยงเพราะปล่อยกู้มากเกินไป หรือกักตุนสินค้าเพื่อเก็งกำไรมากเกินไปจนก่อให้เกิดความเสี่ยง

- รู้จักใช้เงิน

- รู้จักเลือกให้เหมาะสม

- รู้จักบริโภคให้เหมาะสม

- งดอบายมุข

- รู้จักลงทุนในสิ่งที่เป็นประโยชน์

1 การจัดการด้านเสถียรภาพและการจัดการความเสี่ยง

2 การลงทุนและการก่อหนี้ของรัฐต้องไม่เกินตัว

มีประโยชน์คือจะทำให้ระบบเศรษฐกิจของชาติมีความยืดหยุ่น สามารถรองรับการเปลี่ยนแปลงที่อาจเกิดขึ้นได้ในอนาคต เนื่องจากสภาวะของโลกปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงที่รวดเร็วมาก หากระบบเศรษฐกิจของประเทศเราไปพึ่งพาอาศัยประเทศอื่นย่อมส่งผลกระทบต่อเสถียรภาพของประเทศอย่างแน่นอน

- การปฏิบัติต่อผู้เกี่ยวข้องอย่างเป็นธรรม ผู้ที่เกี่ยวข้องในการดำเนินธุรกิจประกอบด้วย เจ้าของธุรกิจ หุ้นส่วนของธุรกิจ และประชาชนในฐานะผู้บริโภค ทุกคนที่เกี่ยวข้องควรได้รับความเป็นธรรมจากการดำเนินธุรกิจ

- มีการกำหนดนโยบายที่ชัดเจน และดำเนินการตามนโยบายที่กำหนดไว้ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงประสิทธิภาพในการดำเนินงานของบริษัท

- ดำเนินงานอย่างโปร่งใส เพราะความโปร่งใสต้องมีการเปิดเผยข้อมูลอย่างถูกต้อง

- ดำเนินธุรกิจแบบมีวิสัยทัศน์ โดยคำนึงถึงผลประโยชน์ระยะยาวมากกว่าหวังผลกำไรชั่วครั้งชั่วคราว

ในการประกอบอาชีพแต่ละอาชีพจำเป็นต้องมีกิจกรรมการจัดการเข้าไปเกี่ยวข้อง คือ การวางแผน การจัดองค์การ การจัดคนเข้าทำงานการสั่งการ และการควบคุม เพื่อให้การดำเนินงานในองค์การไปสู่เป้าหมายที่ต้องการ ไม่ว่าจะเป็นองค์การขนาดเล็กหรือใหญ่ หรือ องค์การในประเทศหรือต่างประเทศ

การประยุกต์หลักการจัดการในงานอาชีพ หมายถึง การนำความรู้เกี่ยวกับกิจกรรมหน้าที่ หรือกระบวนการจัดการต่างๆมาประยุกต์ หรือปรับใช้ให้เป็นประโยชน์ต่องานอาชีพเพราะการจัดการเป็นการนำเอาความรู้ในกระบวนการจัดการทั้งในด้านการวางแผน การจัดองค์การ การจัดทรัพยากรบุคคล การอำนวยการ และการควบคุม ไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่องานอาชีพในองค์การ เพื่อให้องค์สามารถดำเนินการให้บรรลุเป้าหมายได้อย่างมีประสิทธิภาพ

การวางแผน Planning คือ การจัดแผนการปฏิบัติงาน เป็นการกำหนดกิจกรรมหรือโครงการที่จะดำเนินการในอนาคต เพื่อให้องค์การมีแนวทางในการดำเนินการให้บรรลุวัตถุประสงค์ที่กำหนดไว้

การจัดการองค์การ Organizing คือ การกำหนดโครงสร้างขององค์การ เป็นการจัดสัดส่วนงาน การแบ่งงาน การกำหนดความสัมพันธ์ภายในองค์การ และการกำหนดอำนาจหน้าที่ความรับผิดชอบของบุคลากรที่เกี่ยวข้อง

การจัดคนเข้าทำงาน Staffing คือ การสรรหาบุคคลเข้าทำงานเป็นการจัดการให้องค์การได้มีทรัพยากรบุคคลที่เหมาะสม มีความรู้ความสามารถที่จะทำงานให้องค์การบรรลุวัตถุประสงค์ที่ต้องการ

การอำนวยการDirecting คือ การอำนวยการและการบังคับบัญชา เป็นการมอบหมาย ชี้แนะ และติดตามตรวจสอบการทำงานของพนักงานให้ดำเนินการไปตามแผนหรือเป้าหมายที่กำหนดไว้โดยจะต้องคำนึงถึงขวัญและกำลังใจของพนักงานด้วย

การควบคุม Controlling คือ การควบคุมพนักงานให้ปฏิบัติงานตามเป้าหมายเป็นการตรวจสอบการปฏิบัติงานว่าเป็นไปตามวัตถุประสงค์ที่กำหนดเอาไว้หรือไม่ และการปฏิบัติงานนั้นมีมาตรฐานในการทำงานหรือไม่

* เนื่องจากศาสตร์การจัดการเป็นศาสตร์ที่กว้าง มีการกำหนดหลักการอย่างกว้าง ๆ เอาไว้ ดังนั้นในการนำไปใช้จำเป็นต้องเลือกใช้ให้เหมาะสมกับองค์กรหรือการจัดการ

* องค์กรแต่ละองค์กรมีความแตกต่างกัน ทั้งในด้านขนาดขององค์กร วัตถุประสงค์ในการจัดตั้ง รูปแบบในการบริหารจัดการ ดังนั้นการจัดการองค์กรที่แตกต่างกันย่อมต้องประยุกต์ความรู้ด้านการจัดการเพื่อนำไปใช้ที่แตกต่างกันออกไป

* สภาพแวดล้อมที่แตกต่างกัน แม้ว่าการจัดตั้งองค์กรบางองค์กรอาจมีลักษณะการจัดตั้งที่เหมือน ๆ กัน เช่น เป็นบริษัทจำกัดเช่นกัน แต่หากมีสภาพแวดล้อมที่แตกต่างกันในการจัดการจึงต้องมีการประยุกต์ให้เหมาะสม

* การเปลี่ยนแปลงสภาวการณ์ เช่น การเปลี่ยนแปลงสภาพเศรษฐกิจ สังคม การเมือง วัฒนธรรม วิถีชีวิต ทัศนคติ ย่อมมีผลทำให้องค์การแต่ละองค์การต้องประยุกต์หรือปรับเปลี่ยนกระบวนการจัดการของตนเองให้สอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงดังกล่าว เช่น การปรับโครงสร้างหน่วยงานให้มีขนาดเล็กลง มีการรีเอนจีเนียริ่งใหม่

* ศึกษาสภาพที่แท้จริงขององค์กรโดยการศึกษาด้านโครงสร้างขององค์กรว่าเป็นโครงสร้างแบบใด เช่น เป็นแบบรวมศูนย์หรือแบบกระจายอำนาจ ขนาดขององค์การว่าเป็นขนาดใด มีการแบ่งงานหรือการกำหนดหน้าที่ความรับผิดชอบของพนักงานไว้อย่างไร วัตถุประสงค์หลักขององค์การคืออะไร

* วิเคราะห์สภาพที่แท้จริงขององค์กรทั้งในด้านจุดแข็ง จุดอ่อน โอกาสและอุปสรรค เป็นการวิเคราะห์สภาพที่แท้จริงขององค์การโดยวิเคราะห์สภาพขององค์การทั้งปัจจัยภายนอกและภายใน ดังต่อไปนี้

จุดแข็ง (Strength) คือ ความสามารถและสถานการณ์ที่ดีภายในองค์กร
จุดอ่อน (Weakness) คือ ความสามารถและสถานการณ์ที่เป็นข้อด้อยขององค์กร ซึ่งต้องได้รับการแก้ไข
โอกาส (Opportunity) คือ หนทางที่ทำให้องค์กรประสบความสำเร็จ
อุปสรรค (Threat) คือ ปัจจัยที่ขัดขวางการทำงานขององค์กร

เศรษฐกิจพอเพียง ประกอบด้วยคุณลักษณะ 3 ประการ และเงื่อนไข 2 ประการ หรือที่เรียกว่า 3 ห่วง 2 เงื่อนไข คือ

ความพอประมาณ หมายถึง ความพอดีต่อความจำเป็น

ความมีเหตุผล หมายถึง การตัดสินใจดำเนินการเรื่องต่าง ๆ อย่างมีเหตุผลตามหลักวิชาการ

ระบบภูมิคุ้มกันในตัวที่ดี หมายถึง การเตรียมตัวให้พร้อมรับต่อผลกระทบและการเปลี่ยนแปลงในด้านต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นด้านเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม และวัฒนธรรม เพื่อให้สามารถปรับตัวและรับมือได้อย่างทันท่วงที

เงื่อนไขสำคัญที่จะทำให้การตัดสินใจ และการกระทำเป็นไปพอเพียง จะต้องอาศัยทั้งคุณธรรมและความรู้ ดังนี้

เงื่อนไขคุณธรรม ที่จะต้องสร้างเสริมให้เป็นพื้นฐานจิตใจของคนในชาติ ประกอบด้วย ด้านจิตใจ คือการตระหนักในคุณธรรม รู้ผิดชอบชั่วดี ซื่อสัตย์สุจริต ใช้สติปัญญาอย่างถูกต้องและเหมาะสมในการดำเนินชีวิต และด้านการกระทำ คือมีความขยันหมั่นเพียร อดทน ไม่โลภ ไม่ตระหนี้ รู้จักแบ่งปันและรับผิดชอบในการอยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคม